Bestrijding eikenprocessierups 2021

03 mei 2021
Foto van eikenprocessierups

Vanaf 17 mei 2021 (week 20) start de gemeente Leusden met de bestrijding van de eikenprocessierups. De rups veroorzaakt jeuk en andere gezondheidsklachten. In het buitengebied worden nesten vanaf ongeveer 30 cm groot weggezogen.

De gemeente kiest binnen de bebouwde kom weer voor het gebruik van het biologische middel Xentari.

Preventieve bestrijding binnen de bebouwde kom

Binnen de bebouwde kom gebruikt de gemeente Xentari, een biologisch middel dat bestaat uit bacteriën. Dit middel zet de gemeente in op plekken waar in verhouding veel mensen komen. Bijvoorbeeld drukke fietsroutes, schoolpleinen, winkelcentra en woonwijken. Het voordeel van Xentari is dat het zeer effectief is en bijna alle rupsen na één behandeling doodt. Het nadeel is dat Xentari niet alleen dodelijk is voor de eikenprocessierups maar ook voor andere rupsen, waardoor er een voedseltekort voor vogels kan ontstaan. Xentari is niet schadelijk voor mensen en wordt in de biologische landbouw ook gebruikt op de groentes die we eten. Deze bestrijdingsmethode vindt plaats voor de derde vervelling van de rups (die in totaal vijf keer vervelt), waardoor er nauwelijks overlast ontstaat door de brandharen. Als het nodig is worden overgebleven rupsen op een later moment nog weggezogen.

Bestrijding buiten de bebouwde kom

In het buitengebied zuigt de gemeente de nesten van de rupsen weg.  Op deze manier wil de gemeente een goed evenwicht vinden tussen het voorkomen van de overlast die de rups veroorzaakt en het beperken van de schade aan de natuur. Zo kunnen zoveel mogelijk andere soorten rupsen overleven en blijft de schade aan de natuur beperkt.

In 2020 zijn als proef nematoden (aaltjes) ingezet in het buitengebied. Dit is een biologisch bestrijdingsmiddel dat al gebruikt kan worden als er nog geen blad aan de eikenbomen groeit. Helaas was het resultaat minimaal. In het gehele buitengebied moesten toch de nesten worden weggezogen.

Op www.leusden.nl/leusdenopdekaart (klik op preventieve bestrijding) is te zien op welke locaties Xentari wordt gebruikt of nesten worden weggezogen.

Waar wordt de eikenprocessierups niet bestreden?

Op de plekken die voor grote tractoren onbereikbaar zijn, is bestrijden niet mogelijk. Dit betreft de Liniedijk, het Anemonenbosje in de wijk ’t Vliet en park Princenhof. Op die plekken hangt de gemeente waarschuwingsbordjes.

Meer natuurlijke vijanden

Vooral op de langere termijn zorgt de biodiversiteit voor voldoende natuurlijke vijanden om de eikenprocessierups te beperken. Dit stimuleert de gemeente door bermen in te zaaien met bloemenmengsels waar veel natuurlijke vijanden van de rups op af komen, zoals de sluipwesp. En door op meerdere plekken een ecologische maaimethode te gebruiken, waarbij een deel van het gras blijft staan en in fases wordt gemaaid. De nestkastjes voor koolmezen die de gemeente vorig jaar verspreid door Leusden heeft ophangen, zijn schoongemaakt voor het nieuwe broedseizoen.

Door het relatief koude voorjaar duurt het meer dagen voordat de rupsen verpoppen naar een harig stadium. Dit vergroot de kans te worden opgegeten door vogels. In juni wordt pas duidelijk of er hierdoor minder eikenprocessierupsen zijn dit jaar.

Meer informatie en vragen

  • Op de website staan vragen en antwoorden over de bestrijding van de eikenprocessierups in Leusden.
  • Vragen over de bestrijding van de eikenprocessierups kunnen inwoners bij voorkeur digitaal stellen via het formulier op de website.